<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title></title>
	<atom:link href="http://planetimiz.org/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>http://planetimiz.org</link>
	<description></description>
	<lastBuildDate>Tue, 24 May 2011 12:24:10 +0000</lastBuildDate>
	<language>en</language>
	<sy:updatePeriod>hourly</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>1</sy:updateFrequency>
	<generator>http://wordpress.org/?v=3.2.1</generator>
		<item>
		<title>“RNT dünyası” tezisinin əsassızlığı</title>
		<link>http://planetimiz.org/2011/04/%e2%80%9crnt-dunyasi%e2%80%9d-tezisinin-esassizligi/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2011/04/%e2%80%9crnt-dunyasi%e2%80%9d-tezisinin-esassizligi/#comments</comments>
		<pubDate>Mon, 18 Apr 2011 11:27:34 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Təkamül Yalanı]]></category>
		<category><![CDATA[amin turşusu]]></category>
		<category><![CDATA[biologiya]]></category>
		<category><![CDATA[DNT]]></category>
		<category><![CDATA[DNT şifrəsi]]></category>
		<category><![CDATA[Foks]]></category>
		<category><![CDATA[ibtidai dünya]]></category>
		<category><![CDATA[nuklein turşuları]]></category>
		<category><![CDATA[nukleotid]]></category>
		<category><![CDATA[nukleotid zənciri]]></category>
		<category><![CDATA[ribosom]]></category>
		<category><![CDATA[RNT]]></category>
		<category><![CDATA[RNT dünyası]]></category>
		<category><![CDATA[RNT molekulu]]></category>
		<category><![CDATA[Stenli Miller]]></category>
		<category><![CDATA[təbiət]]></category>
		<category><![CDATA[təkamül nəzəriyyəsi]]></category>
		<category><![CDATA[təkamülçü]]></category>
		<category><![CDATA[yaradılış]]></category>
		<category><![CDATA[zülal]]></category>
		<category><![CDATA[zülal molekulu]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=1065</guid>
		<description><![CDATA[70-ci illərdə ibtidai dünya atmosferinin tərkibində olan qazların amin turşusu sintezini qeyri-mümkün etdiyinin məlum olması kimyəvi təkamül nəzəriyyəsinə böyük zərbə oldu. Stenli Miller, Sidney Foks, Siril Ponnamperuma kimi təkamülçülərin illər boyu keçirdiyi “ibtidai atmosfer təcrübələrinin” hamısının əsassız olduğu məlum olmuşdu. Bu səbəbdən 80-ci illərdə başqa təkamülçü axtarışlar başladı. Bunun nəticəsində əvvəlcə zülalların deyil, zülallar haqqında [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1066" href="http://planetimiz.org/2011/04/%e2%80%9crnt-dunyasi%e2%80%9d-tezisinin-esassizligi/res2/"><img class="size-medium wp-image-1066 alignright" title="res2" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/04/res2-300x225.jpg" alt="" width="360" height="268" /></a>70-ci illərdə ibtidai dünya atmosferinin tərkibində olan qazların amin turşusu sintezini qeyri-mümkün etdiyinin məlum olması kimyəvi təkamül nəzəriyyəsinə böyük zərbə oldu. Stenli Miller, Sidney Foks, Siril Ponnamperuma kimi təkamülçülərin illər boyu keçirdiyi “ibtidai atmosfer təcrübələrinin” hamısının əsassız olduğu məlum olmuşdu. Bu səbəbdən 80-ci illərdə başqa təkamülçü axtarışlar başladı. Bunun nəticəsində əvvəlcə zülalların deyil, zülallar haqqında məlumat daşıyan RNT molekulunun əmələ gəldiyini irəli sürən “RNT dünyası” ssenarisi ortaya atıldı.</p>
<p style="text-align: justify;">1986-cı ildə Harvardlı kimyaçı Volter Cilbert tərəfindən ortaya atılan bu ssenariyə əsasən bundan milyard illər əvvəl necə olubsa, öz-özünü kopyalaya bilən RNT molekulu təsadüfən əmələ gəlib. Sonra bu RNT molekulu ətraf mühitin şərtlərinin təsirilə birdən-birə zülallar hazırlamağa başlayıb. Daha sonra məlumatları ikinci bir molekulda saxlamaq ehtiyacı yaranıb və necə olubsa, DNT molekulu meydana gəlib.<span id="more-1065"></span>Hər mərhələsi ayrı-ayrı qeyri-mümkünlüklər zənciri olan bu təsəvvür belə edilə bilməyən ssenari həyatın başlanğıcını izah etmək əvəzinə problemi daha da böyüdür, bir çox cavabsız sualı gündəmə gətirir:</p>
<p style="text-align: justify;">1- Hələ RNT-ni təşkil edən nukleotidlərin bir ədədinin belə əmələ gəlməsi əsla təsadüfən mümkün olmadığı halda, görəsən xəyali nukleotidlər necə uyğun ardıcıllıqla düzülərək RNT-ni əmələ gətiriblər? Təkamülçü bioloq Con Horqan RNT-nin təsadüfən əmələ gəlməsinin qeyri-mümkünlüyünü belə qəbul edir:</p>
<p style="text-align: justify;">“Tədqiqatçılar RNT-ni hərtərəfli şəkildə araşdırdıqca getdikcə daha artıq problem üzə çıxır. RNT ilk dəfə necə əmələ gəlib? RNT və onun tərkib hissələrinin laboratoriyada ən yaxşı şərtlər daxilində sintezlənməsi belə olduqca çətin ikən o prebiotik (həyatdan əvvəlki) mühitdə əmələ gəlib?” (John Horgan, &#8220;In the Beginning&#8221;, <em>Scientific American</em>, cild 264, fevral 1991, səh. 119.)</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1070" href="http://planetimiz.org/2011/04/%e2%80%9crnt-dunyasi%e2%80%9d-tezisinin-esassizligi/t7_rna_polymerase_at_work/"><img class="alignleft size-medium wp-image-1070" title="T7_RNA_polymerase_at_work" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/04/T7_RNA_polymerase_at_work-300x207.png" alt="" width="350" height="241" /></a>2- Təsadüfən əmələ gəldiyini fərz etsək belə, ancaq bir nukleotid zəncirindən ibarət olan bu RNT hansı şüurla özünü kopyalamağa qərar verib və nə cür mexanizmlə bu kopyalamanı bacarıb? Özünü kopyalayarkən istifadə edəcəyi nukleotidləri haradan tapıb? Təkamülçü mikrobioloqlar Cerald Coys və Lesli Orcel vəziyyətin çıxılmaz olduğunu belə ifadə edirlər:</p>
<p style="text-align: justify;">“Mübahisə çıxılmaz vəziyyətə çevrilir: mürəkkəb bir polinukleotid şorbasından çıxıb birdən-birə özünü kopyalaya bilən xəyali RNT əfsanəsi&#8230; Bu anlayış ancaq bu günkü prebiotik kimya anlayışımıza əsasən həqiqətdənkənar olmaqla yanaşı eyni zamanda RNT-nin özünü kopyalaya bilən bir molekul olması kimi həddindən artıq pozitiv fikri də əsassız edir.” (G. F. Joyce, L. E. Orgel, &#8220;Prospects for Understanding the Origin of the RNA World&#8221;, <em>In the RNA World</em>, New York: Cold Spring Harbor Laboratory Press, 1993, səh. 13.)</p>
<p style="text-align: justify;">3- Əgər ibtidadi dünyada özünü kopyalayan RNT əmələ gəldiyini və həmin mühitdə RNT-nin istifadə edəcəyi hər cür amin turşusundan saysız-hesabsız miqdarda olduğunu fərz etsək və bütün bu qeyri-mümkünlüklərin bir yolla həyata keçdiyini düşünsək belə, bu vəziyyət yenə də cəmi bir zülal molekulunun əmələ gəlməsi üçün kifayət deyil. Çünki RNT təkcə zülalın quruluşu ilə əlaqədar məlumatdır. Amin turşuları isə xam maddədir. Ancaq ortada zülal əmələ gətirən “mexanizm” yoxdur. RNT-nin varlığını zülalın əmələ gəlməsi üçün kafi hesab etmək bir avtomobilin kağız üzərində çəkilmiş çertyojunu o avtomobili təşkil edən minlərlə hissənin üzərinə atıb sonra avtomobilin öz-özünə montaj olunaraq əmələ gəlməsini gözləməklə eyni dərəcədə mənasızdır.</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1073" href="http://planetimiz.org/2011/04/%e2%80%9crnt-dunyasi%e2%80%9d-tezisinin-esassizligi/dna/"><img class="size-medium wp-image-1073 aligncenter" title="dna" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/04/dna-300x146.png" alt="" width="447" height="216" /></a>Bir zülal hüceyrə içindəki olduqca kompleks proseslər nəticəsində bir çox fermentin köməyilə ribosom adlanan orqanoiddə hazırlanır. Ribosom isə zülallardan ibarət mürəkkəb hüceyrə orqanoididir. Ona görə bu vəziyyət ribosomun da eyni anda təsadüfən meydana gəlməsi kimi fantastik fərziyyəni də doğurur. Təkamül nəzəriyyəsinin və ateizmin məşhur tərəfdarlarından biri olan Nobel mükafatına layiq görülmüş Jak Monod belə zülalın sintezlənməsinin ancaq nuklein turşularındakı məlumatla məhdudlaşdırılmasının mümkün olmadığını bu şəkildə açıqlayır:</p>
<p style="text-align: justify;">“Şifrə (DNT və ya RNT-dəki məlumat) ötürülmədikcə mənası yoxdur. Dövrümüzdə hüceyrədəki şifrə ötürmə mexanizmi ən az 50 makromolekulyar hissədən ibarətdir ki, bunların özləri də DNT-də şifrələnmişdirlər. Şifrə bu hissələr olmadan ötürülə bilməz. Bu dövranın bitməsi nə vaxt və necə baş vermişdir? Bunu təsəvvür etmək belə həddindən artıq çətindir.” (Jacques Monod, <em>Chance and Necessity</em>, New York: 1971, səh. 143.)</p>
<p style="text-align: justify;">İbtidai dünyadakı bir RNT zənciri hansı iradə ilə bu cür qərar verib və hansı metodlardan istifadə edərək 50 xüsusi hissənin işini təkbaşına edərək zülalı əmələ gətirib? Təkamülçülər bu suallara heç bir cavab vermirlər. Məşhur elmi jurnal “Təbiət”də (Nature) dərc olunmuş bir məqalədə də “özünü kopyalayan RNT” anlayışının tamamilə təxəyyül məhsulu olduğu, əslində heç bir təcrübədə bu cür RNT-nin əldə edilmədiyi bildirilir:</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1082" href="http://planetimiz.org/2011/04/%e2%80%9crnt-dunyasi%e2%80%9d-tezisinin-esassizligi/science-fiction/"><img class="alignright size-medium wp-image-1082" title="science fiction" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/04/science-fiction-240x300.jpg" alt="" width="250" height="312" /></a>Maynard Smit və Szatmeri “DNT kopyalanmasında səhv baş verməsi ehtimalı o qədər çoxdur ki, bircə gendəki bir DNT hissəsinin düzgün kopyalanmasını təmin edən ferment zülallarının əvvəlcədən mövcud olmasına ehtiyac var” deyirlər. Bu təqdirdə hələ də məlum olan məlumat və ferment funksiyası daşıyan RNT müəllifləri bunu deməyə məcbur edir: “İlk RNT molekulları öz-özlərini kopyalamaq üçün polimerləşdirici zülal fermentinə ehtiyac hiss etmədilər, öz-özlərini kopyaladılar.” Bu bir həqiqətdir yoxsa gözlənti? Əsasən bütün bioloqlar üçün bunu bildirməyin açıqlayıcı olduğunu düşünürəm: süni şəkildə sintezlənmiş katrilyonlarla (10<sup>24</sup>) təsadüfi RNT zənciri arasından bircə dənəsi belə özünü kopyalayan (self-replicating) RNT çıxmamışdır. (278 Dover, Gabby L. 1999, Looping the Evolutionary loop, Review of the origin of life from the birth of life to the origin of language, <em>Nature</em> 399: 218.)</p>
<p style="text-align: justify;">Dr. Lesli Orcel “həyatın RNT dünyası ilə başlaması” ehtimalını “ssenari” adlandırır. Orcel bu RNT-nin hansı xüsusiyyətləri daşımasının lazım olduğunu və bunun qeyri-mümkünlüyünü “Scientific American” jurnalının 1994-cü il oktyabr sayındakı “Yer üzündə həyatın mənşəyi” (The Origin of Life on the Earth) adlı məqalədə belə ifadə edir:</p>
<p style="text-align: justify;">Bu ssenarinin həyata keçməsi üçün ibtidai dünyadakı RNT bu gün mövcud olmayan iki xüsusiyyəti daşımalıdır: zülallar olmadan özünü kopyalama xüsusiyyəti və zülal sintezinin hər mərhələsini həyata keçirmə xüsusiyyəti. (Leslie E. Orgel, &#8220;The Origin of Life on the Earth&#8221;, <em>Scientific American</em>, oktyabr 1994, cild 271, səh. 78.)</p>
<p style="text-align: justify;">Açıq şəkildə başa düşüldüyü kimi, Orcelin “olmadan olmaz” şərtini qoyduğu bu iki kompleks funksiyanı RNT kimi bir molekuldan gözləmək elmi düşüncəyə ziddir. Konkret elmi faktlar həyatın təsadüfən əmələ gəlməsi iddiasının yeni bir versiyası olan “RNT dünyası” tezisinin baş verməsi qeyri-mümkün olan ssenari olduğunu ortaya qoyur.</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1085" href="http://planetimiz.org/2011/04/%e2%80%9crnt-dunyasi%e2%80%9d-tezisinin-esassizligi/arastirma_subat2010_1/"><img class="alignleft size-medium wp-image-1085" title="arasdirma" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/04/arastirma_subat2010_1-300x199.jpg" alt="" width="347" height="230" /></a>Con Horqan da “Elmin sonu” (The End of Science) adlı kitabında sonradan əsassızlığı sübut edilmiş məşhur Miller eksperimentini həyata keçirən Stenli Millerin son dövrlərdə irəli sürülən həyatın mənşəyi haqqındakı nəzəriyyələri olduqca mənasız və alçaldan tərzini bu cür izah edir:</p>
<p style="text-align: justify;">“İlk təcrübəsindən təqribən 40 il sonra Miller mənə həyatın mənşəyi tapmacasının cavabını tapmağın özünün və ya başqa hər hansı birinin düşündüyündən daha çətin olduğunu dedi&#8230; Millerin “mənasız” və ya “kağız üzərində kimya” adlandırdığı həyatın mənşəyi ilə bağlı yeni tezislərdən heç təsirlənmədiyi görünür. Bəzi hipotezləri o qədər alçaldan tərzdə davrandı ki, onlarla bağlı fikirlərini soruşduqda başını yellədi, ah çəkdi və güldü, sanki bəşəriyyətin axmaqlığını anlayırmış kimi&#8230; Stüart Kauffmanın avtokataliz nəzəriyyəsi də bu kateqoriyaya daxildir. Miller “Bir kompüterdə düsturlar hesablamaq təcrübə demək deyil” deyə cavab verdi. Miller elm adamlarının harada və nə vaxt həyatın başladığını heç vaxt qəti şəkildə bilməyəcəklərini də təsdiqlədi.” (Horgan, John, 1996, <em>The End of Science</em>, M. A. Addison-Wesley, səh. 139.)</p>
<p style="text-align: justify;">Miller kimi həyatın mənşəyini təkamül baxımından izah etmək üçün ilk dəfə cəhd göstərən ən coşğun təkamül tərəfdarlarının belə təkamül haqqında bu qədər ümidsiz ifadələri nəzəriyyənin düşdüyü çarəsiz vəziyyəti açıq şəkildə əks etdirir.</p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2011/04/%e2%80%9crnt-dunyasi%e2%80%9d-tezisinin-esassizligi/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>2</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Atom bombalarının dağıdıcı təsirləri</title>
		<link>http://planetimiz.org/2011/03/atom-bombalarinin-dagidici-tesirleri/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2011/03/atom-bombalarinin-dagidici-tesirleri/#comments</comments>
		<pubDate>Tue, 22 Mar 2011 14:24:21 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Kainat]]></category>
		<category><![CDATA[Planetimiz]]></category>
		<category><![CDATA[atom]]></category>
		<category><![CDATA[atom bombasi]]></category>
		<category><![CDATA[bomba]]></category>
		<category><![CDATA[elektron]]></category>
		<category><![CDATA[Naqasaki]]></category>
		<category><![CDATA[neytron]]></category>
		<category><![CDATA[nuve bombasi]]></category>
		<category><![CDATA[nuve silahi]]></category>
		<category><![CDATA[nüvə bombası]]></category>
		<category><![CDATA[nüvə radiasiyası]]></category>
		<category><![CDATA[nüvə silahı]]></category>
		<category><![CDATA[proton]]></category>
		<category><![CDATA[qaz kütləsi]]></category>
		<category><![CDATA[Radiasiya]]></category>
		<category><![CDATA[Xerosima]]></category>
		<category><![CDATA[Xerosima və Naqasaki]]></category>
		<category><![CDATA[Yaponiya]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=1039</guid>
		<description><![CDATA[Radiasiya kosmosda saniyədə 200.000 km-ə yaxın sürətlə hərəkət edən qamma şüaları, neytronlar, elektronlar və daha bir neçə atomaltı zərrəciklərdən ibarətdir. Bu zərrəciklər insanın bədəninə asanlıqla təsir edir və bədəndəki hüceyrələrə zərər verir. Bu zərər ölümcül xəstəliyin &#8211; xərçəngin ortaya çıxmasına səbəb ola bilər və ya çoxalma hüceyrələrinə təsir edə bilər. Bu da gələcəkdə genetik dəyişikliyə [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: justify;"><strong><a rel="attachment wp-att-1040" href="http://planetimiz.org/2011/03/atom-bombalarinin-dagidici-tesirleri/nuclear-bomb/"><img class="alignleft size-medium wp-image-1040" title="atom bombasi" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/03/Nuclear-Bomb-300x240.jpg" alt="" width="300" height="240" /></a>Radiasiya kosmosda saniy</strong><strong>ədə 200.000 km-ə yaxın sürətlə hərəkət edən qamma şüaları, neytronlar, elektronlar və daha bir neçə atomalt</strong><strong>ı zərrəciklərdən ibarətdir</strong><strong>. </strong><strong>Bu z</strong><strong>ərrəciklər insanın bədəninə asanl</strong><strong>ıqla təsir edi</strong><strong>r və bədəndəki hüceyrələrə zərər verir. </strong><strong>Bu z</strong><strong>ərər</strong><strong> </strong><strong>ölümcül xəstəliyin &#8211; x</strong><strong>ərçəngin ortaya ç</strong><strong>ıxmasına </strong><strong>səbəb ola bilər və ya çoxalma </strong><strong>hüceyr</strong><strong>ələrinə təsir edə bilər. </strong><strong>Bu da g</strong><strong>ələcəkdə genetik dəyişikliyə gətirib çıxarır. </strong></p>
<p style="text-align: justify;">Bütün dünya II Dünya Müharibəsində Xerosima və Naqasakiyə atılan atom bombalarının nə qədər böyük qüvvəyə malik olduğunun şahidi olub. Atılan hər iki bomba yüz minlərlə insanın həyatına son qoyub, bir çox insanda isə bir ömür boyu bərpa olunmayan fiziki qüsurlara gətirib çıxarıb.</p>
<p style="text-align: justify;">Bir neçə saniyə ərzində yüz minlərlə insanın ölməsinə səbəb olan atomun daxilindəki bu böyük gücün necə ortaya çıxdığını araşdıraq:<span id="more-1039"></span><strong> </strong></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Partlayış anı&#8230;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Bir atom bombasının Xerosima və Naqasakidə olduğu kimi 2.000 metr yüksəklikdə partladığını fərz edək. İlk nüvəni parçalayan neytron kütlə daxilində zəncirvari reaksiyalar meydana gəlir. Yəni, ilk parçalanan nüvədən çıxan neytronlar başqa nüvələrlə toqquşur və bu nüvələri də parçalayır. Beləliklə, bütün nüvələr sürətlə zəncirvari şəkildə parçalanır və çox qısa zaman ərzində böyük partlayış baş verir. Neytronlar elə sürətlə hərəkət edirlər ki, saniyənin milyonda biri qədər kiçik zamanda bomba təxminən 1.000 milyard kilokalorilik enerji meydana gətirir. Bombanın çevrildiyi qaz kütləsinin istiliyi bir anda bir neçə milyon dərəcəyə və qaz təzyiqi də bir milyon atmosferə yüksəlir.</p>
<p style="text-align: center;"><strong><a rel="attachment wp-att-1041" href="http://planetimiz.org/2011/03/atom-bombalarinin-dagidici-tesirleri/atom-bomb-explosion/"><img class="size-medium wp-image-1041 aligncenter" title="nuve bombasi radiasiya" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/03/atom-bomb-explosion-300x177.jpg" alt="" width="568" height="334" /></a></strong><strong> </strong></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Partlayışdan saniy</strong><strong>ə</strong><strong>nin mind</strong><strong>ə</strong><strong> biri q</strong><strong>ədər s</strong><strong>onra&#8230;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Partlayan qaz kütləsinin diametri böyüyür və ətrafa müxtəlif şüalar yayılır. Bu şüalar &#8220;başlanğıc parıltı&#8221;sını meydana gətirir. Bu parıltı onlarla kilometr uzaqda olan hər hansı bir insanda korluğa səbəb ola bilər. Belə ki, bu parlaq işıq Günəş səthindən yayılan işıqdan yüzlərlə qat daha böyükdür. Partlayış anından başlayaraq keçən zaman elə qısadır ki, partlayışın yaxınında olan adam gözlərini qırpmağa belə vaxt tapa bilmir.</p>
<p style="text-align: justify;">Şokun təzyiqi ilə elektrik qüllələri, iki hissədən ibarət olan körpülər və şüşə-polad konstruksiyalı göydələnlər də dağılır. Partlayışın yaxınlığında pudraya bənzər incə toz kütləsi havaya qalxır.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Partlayışdan 2 saniy</strong><strong>ə</strong><strong> sonra&#8230;</strong></p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1049" href="http://planetimiz.org/2011/03/atom-bombalarinin-dagidici-tesirleri/292323265_4ab498bca4_o/"><img class="alignright size-medium wp-image-1049" title="nuve bombasi" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/03/292323265_4ab498bca4_o-300x210.jpg" alt="" width="300" height="210" /></a>Parlayan kütlə və onu əhatə edən hava alov topu meydana gətirir. Səthi çox isti və Günəşdəki qədər hətta ondan da parlaq olan bu alov topundan yayılan istilik 4-5 km sahədəki bütün yana bilən maddələri alovlandırmağa kifayət edir. Alov topunun parlaqlığı da gözlərə bərpa edilməyən zərər verə bilər. Burada alov topunun ətrafında çox böyük sürətlə yer dəyişdirən şok dalğası olur.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Partlayışdan 6 saniy</strong><strong>ə</strong><strong> sonra&#8230; </strong></p>
<p style="text-align: justify;">Bu anda şok dalğası yerə dəyir və ilk mexaniki zərərlərə səbəb olur. Dalğa şiddətli hava təzyiqi yaradır və bu təzyiqin şiddəti partlayış mərkəzindən uzaqlaşdıqca azalır. Bu yerdən təxminən 1,5 km uzaqda belə təzyiq normal atmosfer təzyiqindən təxminən iki qat artıq olur. Bu təzyiqdə insanların sağ qalma ehtimalı 1%-dir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Partlayışdan 13 saniy</strong><strong>ə</strong><strong> sonra..</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Şok dalgası yayılır və onu alov topunun qovduğu havanın yer dəyişdirməsi səbəbindən yaranan partlayış izləyir. Bu partlayış saatda 300–400 km sürətlə yayılır.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong><a rel="attachment wp-att-1052" href="http://planetimiz.org/2011/03/atom-bombalarinin-dagidici-tesirleri/4-1-1/"><img class="alignleft size-medium wp-image-1052" title="4.1.1" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/03/atom_bomb-300x240.jpg" alt="" width="300" height="240" /></a></strong>Bu zaman alov topu soyuyur və həcmi azalır. Havadan yüngül olduğu üçün yüksəlməyə başlayır. Yuxarıya doğru yönələn bu təzyiq yerdəki küləyin istiqamətinin dəyişməsinə səbəb olur və şiddətli külək partlayışdan əvvəl partlama mərkəzindən kənara doğru əsirdisə, indi mərkəzə doğru əsməyə başlayır.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Partlayışdan 30 saniy</strong><strong>ə</strong><strong> sonra&#8230;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Alov topu yüksəldikcə kürə forması dəyişir və göbələk formasına çevrilir.</p>
<p style="text-align: justify;">
<p style="text-align: justify;">
<p style="text-align: justify;">
<p style="text-align: justify;"><strong>Partlayışdan 2 d</strong><strong>əqiqə s</strong><strong>onra&#8230;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Göbələk formalı bulud 12.000 metrlik yüksəkliyə, yəni atmosferin stratosfer təbəqəsinin altına qədər yüksəlir. Bu yüksəklikdə əsən küləklər göbələk formasında olan buludu yavaş-yavaş dağıdır və buludu yaradan maddələri (əsasən radioaktiv qalıqları) atmosferə yayır. Bu radioaktiv qalıqlar çok xırda olduqlarından atmosferin daha yüksək qatına çıxırlar. Bu qalıqlar yerə düşmədən əvvəl atmosferin üst təbəqələrindəki küləklər vasitəsilə dünyanın ətrafında bir neçə dəfə fırlanır. Beləliklə, radiasiya qalıqları dünyanın hər tərəfinə yayılır.</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1055" href="http://planetimiz.org/2011/03/atom-bombalarinin-dagidici-tesirleri/3d-graphics_nuclear_explosion_014398_/"><img class="alignright size-medium wp-image-1055" title="3D-graphics_Nuclear_explosion_014398_" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/03/3D-graphics_Nuclear_explosion_014398_-300x225.jpg" alt="" width="300" height="225" /></a>Atom partlayışlarında sonra yaranan şüalar canlılar üzərində ya birbaşa ya da partlayış əsnasında meydana gələn zərrəciklər vasitəsilə təsir edir. Bu zərrəcik və ya şüalardan maddə daxilində sürətlə hərəkət edir və qarşısına çıxan atom və ya molekullarla çox şiddətli şəkildə toqquşur. Bu toqquşma hüceyrənin həssas quruluşu üçün fəlakət ola bilər. Hüceyrə ölə bilər və ya sağalsa belə, daxilində bəlkə həftələr, aylar, illər sonra meydana gələn xərçəng xəstəliyi yarana bilər.</p>
<p style="text-align: justify;">Bütün bu sadalananlara gözümüzlə belə görə bilmədiyimiz atomlar səbəb olur. Atomlar bəzən həyat verir, bəzən də həyatı məhv edir. Atomun bu xüsusiyyəti bizə nə qədər aciz olduğumuzu və Allahın qüdrətinin nə qədər üstün olduğunu çox açıq şəkildə göstərir.</p>
<p style="text-align: justify;">
<p style="text-align: justify;">
<p style="text-align: justify;"><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="425" height="350" codebase="http://download.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=6,0,40,0"><param name="src" value="http://www.youtube.com/v/NF4LQaWJRDg" /><embed type="application/x-shockwave-flash" width="425" height="350" src="http://www.youtube.com/v/NF4LQaWJRDg"></embed></object></p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2011/03/atom-bombalarinin-dagidici-tesirleri/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>2</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Diqqətlə Qorunan Qala: İnsan Bədəni</title>
		<link>http://planetimiz.org/2011/03/diqqetle-qorunan-qala-insan-bedeni/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2011/03/diqqetle-qorunan-qala-insan-bedeni/#comments</comments>
		<pubDate>Tue, 08 Mar 2011 17:00:24 +0000</pubDate>
		<dc:creator>rakberov</dc:creator>
				<category><![CDATA[Vücudumuz]]></category>
		<category><![CDATA[insan bedeni]]></category>
		<category><![CDATA[insan orqanizmi]]></category>
		<category><![CDATA[mikroblar]]></category>
		<category><![CDATA[mudafie sistemi]]></category>
		<category><![CDATA[viruslar]]></category>
		<category><![CDATA[viruslar haqqinda]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=1032</guid>
		<description><![CDATA[Nə qədər təmiz mühitdə olsaq da yaşadığımız yerləri bir çox mikroorqanizmlə bölüşürük. İndi oturduğunuz otağı bir mikroskopla tədqiq etmək imkanınız olsaydı, birlikdə yaşadığınız milyonlarla canlını rahatlıqla görə bilərdiniz. Belə vəziyyətdə insan bu mənada “əhatə edilmiş qala” kimidir. Şübhəsiz ki, ətrafı saysız düşmənlə əhatə olunmuş qalanın qorunması da tam və planlı olmalıdır. İnsan ehtiyacı olan bu [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: justify;">Nə qədər təmiz mühitdə olsaq da  yaşadığımız yerləri bir çox mikroorqanizmlə bölüşürük. İndi oturduğunuz  otağı bir mikroskopla tədqiq etmək imkanınız olsaydı, birlikdə  yaşadığınız milyonlarla canlını rahatlıqla görə bilərdiniz.</p>
<p style="text-align: justify;">Belə vəziyyətdə insan bu mənada “əhatə  edilmiş qala” kimidir. Şübhəsiz ki, ətrafı saysız düşmənlə əhatə olunmuş  qalanın qorunması da tam və planlı olmalıdır. İnsan ehtiyacı olan bu  mükəmməl müdafiə ilə birlikdə yaradılmışdır, yəni düşmənlərə qarşı  müdafiəsiz deyil. Allahın insan bədənində yaratdığı “mikro”  mühafizə sistemləri, insanları hər cür zərərli orqanizmlərdən qoruyur və  bir neçə cəbhədə mübarizə aparır.<span id="more-1032"></span></p>
<p style="text-align: justify;">Bədəni işğal etmək istəyən düşmən  hüceyrələr əvvəlcə onların qarşısını alan ön cəbhələri keçmək  məcburiyyətindədirlər. Bu cəbhələrdə bəzən çətin vəziyyətlər olsa da  düşmənə rahat keçməyə imkan verilməz.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Mikro Düşm</strong><strong>ənləri Gözləyən Maneələr</strong></p>
<ul style="text-align: justify;">
<li>Düşmənin keçməli olduğu ilk cəbhə dərimizdir. Bir örtük şəklində  bütün bədəni örtən dəri bir çox xüsusiyyətə malikdir. Bu möcüzəvi  örtünün ən zəruri xüsusiyyətlərindən biri də bədəni xəstə edən mikro  düşmənlərdən qorumasıdır. Əgər bədən düşmənlərlə əhatə edilmiş qala  olaraq təsəvvür edilsə, dərinin də bu qalanın möhkəm divarlarını əmələ  gətirdiyini düşünmək olar.</li>
<li>Mikroorqanizmlərin bizə çatmaq üçün istifadə etdikləri yollardan  biri də tənəffüs yollarıdır. Hər an nəfəs aldığımız havada olan yüzlərlə  növ və xüsusiyyətə sahib mikroblar bu yolla bədənimizə girməyə  çalışırlar. Ancaq burunun içində onları bir gözətçi kimi gözləyən  maneədən xəbərsizdirlər. Burunun selikli qişasındakı xüsusi  ifrazat  birbaşa və ya tozlar, damcılar və digər maddələrlə birlikdə tənəffüs  sisteminə girən mikroorqanizmlərin təxminən 80-90 faizini tutaraq çölə  atır.</li>
<li>Mikrobların bədənə başqa giriş yolları da yeməklərimizdir. Ancaq  onların istifadə etdiyi bu yoldan da xəbərdar olan bədənimizin müdafiə  sistemləri yeməklərin çatdığı bölgədə, yəni mədədə, onları  gözləməkdədir. Mədə turşusu sayəsində bütün maneələri keçərək mədəyə  girən mikrobların böyük bir hissəsi yox olur. Hələ də yaşayan mikroblar  isə incə bağırsaqda olan həzm fermentləri tərəfindən yox edilir.</li>
</ul>
<p style="text-align: justify;"><strong>Müdafi</strong><strong>ə Sisteminin Göstərdiyi Həqiqət</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Bütün bu həqiqətlər qarşısında bəzi suallar yaranır.</p>
<p style="text-align: justify;">Xaricdəki mikrobların qida yolu ilə  bədənimizə girmək istəyəcəklərini, yeməklərin yolunu, mikrobların hansı  sistemlə yox ola biləcəyini, bu maneədən xilas olduqları təqdirdə hara  gedəcəklərini, daha güclü hansı maddə ilə qarşılarına çıxılmalı olduğunu  kim təyin etmişdir? Ya da əvvəllər heç vaxt bədən xaricinə çıxmamış,  buna görə də mikrobların heç birinin kimyəvi quruluşunu araşdırma imkanı  olmayan, eyni zamanda kimya təhsili olmayan bədən hüceyrələri  mikrobları yox edəcək maddələri hardan bilirlər? Şübhəsiz ki, fasiləsiz  işləyən və mühasirə olunmuş qala kimi mikroblarla mühasirə edilmiş insan  bədənini qoruyan belə bir müdafiə sistemini  Allah var etmişdir.</p>
<p style="text-align: justify;">Unudulmamalıdır ki, insanın 24 saat  ərzində mikroblar üçün hədəf halında olması həqiqətən böyük acizlikdir.  Hal-hazırda ətrafınızdakı mikroblardan təsirlənmədən bu yazını rahat  oxuya bilmənizi Allahın ilhamı ilə hərəkət edən müdafiə  sisteminizə borclusunuz. Buna görə də kiçik quruluşları ilə özlərindən  milyonlarla qat böyük olan insan bədənini xəstəliyə, bəzən də ölümə  gətirib çıxaran virusların, mikrobların insanlara acizliklərini  xatırlatmaq üçün Allahın yaratdığı xüsusi varlıqlar olduğunu unutmamaq  lazımdır.</p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2011/03/diqqetle-qorunan-qala-insan-bedeni/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Yaşıl möcüzə: “Xlorofil”</title>
		<link>http://planetimiz.org/2011/02/yasil-mocuze-xlorofil/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2011/02/yasil-mocuze-xlorofil/#comments</comments>
		<pubDate>Mon, 21 Feb 2011 17:40:52 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Bitkilər Dünyası]]></category>
		<category><![CDATA[bitkiler]]></category>
		<category><![CDATA[fotosintez]]></category>
		<category><![CDATA[xlorofil]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=1000</guid>
		<description><![CDATA[İnsan saniyənin mində biri ilə saniyənin iki mində biri arasındakı fərqi ayırd edə bilmir. Hər iki müddət insanın anlamayacağı və qavramayacağı qədər kiçikdir. Saniyənin on milyonda biri kimi kiçik olan müddət isə insanın xəyal belə edə bilmədiyi kiçik zamandır. Məhz yarpaqlardakı xlorofil molekulları bu qısa müddət ərzində hərəkətə keçir və möhtəşəm işlər görür. Bir millimetrlik [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1019" href="http://planetimiz.org/2011/02/yasil-mocuze-xlorofil/plant_048/"><img class="alignright size-medium wp-image-1019" title="plant_048" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/02/plant_048-300x225.jpg" alt="" width="300" height="225" /></a>İnsan saniyənin mində biri ilə saniyənin iki mində biri arasındakı fərqi ayırd edə bilmir. Hər iki müddət insanın anlamayacağı və qavramayacağı qədər kiçikdir. Saniyənin on milyonda biri kimi kiçik olan müddət isə insanın xəyal belə edə bilmədiyi kiçik zamandır. Məhz yarpaqlardakı xlorofil molekulları bu qısa müddət ərzində hərəkətə keçir və möhtəşəm işlər görür.</p>
<p style="text-align: justify;">Bir millimetrlik sahə düşünək. Bu sahə bir qələmin ucu qədər kiçik yeri tutur. İndi bu kiçik yerə 500 min xüsusi cihaz yerləşdirək. Bu cihazların hər biri xüsusi dizayna və funksiayaya sahib olsun. Bundan başqa, 500 min cihazı xüsusi sistemlə qoruyaq.</p>
<p style="text-align: justify;">Bəlkə bu ssenari oxunduğu zaman imkansız görünə bilər. Ancaq Allahın yaratması qüsursuz və möcüzəvidir. Yuxarıda bəhs etdiyimiz misal həyatda mövcuddur. Bir yarpağın ortasındakı bir millimetrlik sahədə 500 min xlorofil mövcuddur. <span id="more-1000"></span>Çox qarışıq dizayna sahib  olan “xlorofil molekulları” insan həyatı üçün çox vacib funksiyanı yerinə yetirir.</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1022" href="http://planetimiz.org/2011/02/yasil-mocuze-xlorofil/rural-landscape/"><img class="alignleft size-medium wp-image-1022" title="Rural Landscape" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/02/tree_017-300x198.jpg" alt="" width="300" height="198" /></a>Belə hesab edək ki, sizdən xüsusi cihaz hazırlamaq tələb olunur. Hazırlayacağınız cihazın funksiyası su molekullarını parçalamaqdır. Məlumdur ki, su 2 hidrogen və 1 oksigen molekulundan ibarətdir. Hazırlayacağınız cihaz da hidrogen molekulunu oksigendən ayırmalıdır.</p>
<p style="text-align: justify;">Sudakı hidrogen və oksigen atomlarının bir-birindən ayrılması üçün çox böyük partlayış olmalı və ya su molekulları minlərlə dərəcədə qızdırılmalıdır. Suyun 100 dərəcədə qaynadığını düşünsək, ehtiyacımız olan enerjinin miqdarı bizə daha yaxşı aydın olar. Sizdən isə elə bir alət hazırlamaq tələb olunur ki, nə partlayışa, nə də minlərlə dərəcəlik temperatura ehtiyacı olsun. Yeganə enerji qaynağı isə gün işığı olsun. Sizdən tələb olunan və hazırlayacağınız cihazın çox çətin vəzifəsi də vardır. Havadakı karbondioksidi əldə etdiyi hidrogenlə birləşdirmək.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong> </strong></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Elm dünyası xlorofilin funksiyalarını müəyyən etməyə çalışır</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Bu əməliyyatı həyata keçirən cihaz hazırlasanız elm tarixinə adınızı qızıl hərflərlə yazdıra bilərsiniz. Çünki elm dünyası hələ də yuxarıda bəhs etdiyimiz əməliyyatı bitkilərin necə etdiyini tapmağa və anlamağa çalışır. Məhz “xlorofil” adlanan molekul bu fəaliyyəti reallaşdıran yeganə cihazdır. Xlorofilin dizaynı araşdırıldığı zaman Allahın hər şeyi incəliyinə qədər hesablaması və sonsuz ağılla yaratması daha aydın görünür.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong><a rel="attachment wp-att-1015" href="http://planetimiz.org/2011/02/yasil-mocuze-xlorofil/xlorofil-4/"><img class="size-full wp-image-1015 alignright" title="xlorofil" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/02/xlorofil1.bmp" alt="" width="281" height="242" /></a></strong>55 karbon, 72 hidrogen, 5 oksigen, 4 azot və 1 maqnezium atomunun xüsusi sıra və dizaynla birləşməsi nəticəsində xlorofil molekulu yaranmışdır. Bu molekulun fəaliyyət göstərməsi üçün hər atomun yerli-yerində olması vacibdir.</p>
<p style="text-align: justify;">Xlorofilin fəaliyyətini tam şəkildə qavramaq insan ağlının hüdudları xaricindədir. Çünki insan zamana bağlı canlıdır və müəyyən zaman intervalını qavrayır. İnsan 1 saniyə ilə 10 saniyə arasındakı fərqi dərk edə bilir. O, saniyənin mində biri ilə saniyənin iki mində biri arasındakı fərqi ayırd edə bilmir. Hər iki müddət insanın anlamayacağı və qavramayacağı qədər kiçikdir. Saniyənin on milyonda biri kimi olan müddət isə insanın xəyal belə edə bilmədiyi kiçik müddətdir. Xlorofil cihazı məhz bu qısa müddət ərzində hərəkətə keçir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Saniy</strong><strong>ənin milyonda birində baş verən ağlasığmaz reaksiyalar</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Məlumdur ki, işıq fotonlardan ibarətdir. Yaşıl yarpaqların içindəki suya toxunan işıq xlorofil cihazına yüklənir. Bu yüklənmə xlorofildəki subatom zərrəcikləri hərəkətə gətirir və orbitlərini dəyişdirir. Bu fəaliyyət saniyənin 10 milyonda biri kimi qısa müddət ərzində reallaşır və subatom zərrəcikləri su molekulundakı hidrogeni oksigendən ayırırlar. Bu fəaliyyət o qədər sürətlə baş verir ki, elm adamları subatom zərrəciklərin hidrogen və oksigeni bir-birindən necə ayırdığını hələ də anlaya bilmirlər.</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-1027" href="http://planetimiz.org/2011/02/yasil-mocuze-xlorofil/bitki_2/"><img class="alignleft size-medium wp-image-1027" title="bitki_2" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/02/bitki_2-300x225.jpg" alt="" width="300" height="225" /></a>Ayrılan hidrogenlər ferment və ya katalist adlanan daha böyük, spiral formalı zülal molekulları tərəfindən tutulur. Bu fermentlər onları tutmaq üçün xüsusi formaya  malikdirlər. Bunlar hidrogeni içəri qəbul olunan karbondioksidlə elə birləşdirirlər ki, hər iki molekul çox yüksək sürətlə fırlanaraq kimyəvi şəkildə bir-birlərinə qarışır. Bu qəliz fəaliyyəti elm adamları hələ də açıqlaya bilmirlər. Çünki bu sistemi təcrid edərək araşdıran imkanlara sahib deyillər. Onlar sadəcə olaraq ortaya çıxan vəziyyəti qiymətləndirərək faliyyət əsnasında nələr baş verdiyini izah edə bilirlər.</p>
<p style="text-align: justify;">Bir xlorofil molekulunun içində onun necə işlədiyini insanın hələ anlamadığı sistem vardır. Üstəlik bu sistem saniyənin 10 milyonda biri kimi qısa müddət ərzində reallaşır. İnsan sahib olduğu bütün texnologiyaya, laboratoriyalara baxmayaraq, xlorofil molekulunun bacardığı işi bacarmır. Şübhəsiz, xlorofilin sahib olduğu dizayn və gördüyü iş Allahın nümunəsiz, bənzərsiz yaratmasının və sonsuz elminin dəlillərindən biridir.</p>
<p style="text-align: justify;">Bir qələmin ucu bir millimetrlik yeri tutur. Bir yarpağın üzərində qələmin ucu böyüklüyündəki sahəyə 500 min xüsusi cihaz, yəni xlorofil yerləşdirilmişdir.</p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2011/02/yasil-mocuze-xlorofil/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>1</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Gözdəki Texnologiya</title>
		<link>http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/#comments</comments>
		<pubDate>Tue, 11 Jan 2011 12:37:26 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Vücudumuz]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=970</guid>
		<description><![CDATA[Tibb texnologiyasının inkişaf etməsi ilə insan gözünün nə qədər böyük möcüzə olduğu daha yaxşı başa düşülür. Göz haqqında əldə edilən məlumatların texnologiyaya tətbiq edilməsi ilə getdikcə daha çox inkişaf etmiş video və foto kameralar, saysız-hesabsız optik sistemlər istehsal edilir. Ancaq texnologiya nə qədər inkişaf etsə də, istehsal edilən elektron alətlər gözün bəsit təqlidindən irəli getmir. [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: justify;"><strong> </strong></p>
<p style="text-align: justify;"><strong> </strong></p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-974" href="http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/goz/"><img class="alignleft size-medium wp-image-974" title="goz" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/goz-300x199.jpg" alt="" width="300" height="199" /></a>Tibb texnologiyasının inkişaf etməsi ilə insan gözünün nə qədər böyük möcüzə olduğu daha yaxşı başa düşülür. Göz haqqında əldə edilən məlumatların texnologiyaya tətbiq edilməsi ilə getdikcə daha çox inkişaf etmiş video və foto kameralar, saysız-hesabsız optik sistemlər istehsal edilir. Ancaq texnologiya nə qədər inkişaf etsə də, istehsal edilən elektron alətlər gözün bəsit təqlidindən irəli getmir. Kompüter kameraları daxil olmaqla, insan icadı olan heç bir alət gözə rəqib ola bilməz. <strong>1</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Gözün görmə sisteminin qaba şəkildə təqlidi ilə icad edilən ən geniş yayılmış optik cihazlardan biri fotokameradır. Gözün möcüzəvi görmə sistemini qısa şəkildə xatırlatmaq və nə qədər təkmilləşmiş olsa da, gözün ən qabaqcıl texnoloji kəşflərdən daha üstün quruluş və funksiyaya malik olduğunu görmək üçün bu alətin bəzi xüsusiyyətləri ilə gözü müqayisə edək.<span id="more-970"></span></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Fotokamera</strong></p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-975" href="http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/goz-kamera/"><img class="alignright size-medium wp-image-975" title="goz-kamera" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/goz-kamera-244x300.jpg" alt="" width="226" height="278" /></a>Fotokamerada əsas prinsip kimi linza üç-ölçülü dünyanı iki ölçülü hamarlama şəklində fokuslayır. Görüntü bu hamarlama olduğuna görə daha kiçik və başı aşağı şəkildə düşür.</p>
<p style="text-align: justify;">İnsan gözünün ön hissəsində yerləşən buynuz qişa və bir az içəridə yerləşən göz bülluru da görüntünü gözün içində fokuslayır. Gözün içi sanki qaranlıq otaqdır, ancaq bu qaranlıq otağın canlı olduğu unudulmamalıdır. Görüntünün başı aşağı düşdüyü yer isə tor qişa adlanan toxumadır. Üzərində görüntünün əmələ gəlməsi baxımından tor qişa fotokamera lentinə bənzədilə bilər. Tor qişanın vəzifəsi bu görüntünü elektrik siqnalları şəklində beyinə ötürməkdir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong> </strong></p>
<p style="text-align: justify;"><strong> </strong></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Aydınlıq nizamlaması</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Fotoşəkil çəkilərkən əvvəlcə aydınlıq ölçüsü dəqiqləşdirilməlidir. Görmə prosesində ətrafımızdakı görüntülərin həssas təbəqə üzərinə aydın düşməsi üçün göz büllurunun görmək istədiyimiz cismin uzaqlığına görə özünü nizamlaması lazımdır. Fotokameralarda bu proses əl ilə, təkmilləşdirilmiş kameralarda avtomatik edilir. Daha xüsusi məqsədlərdə istifadə edilən mikroskop və teleskoplarda da aydınlıq dərəcəsi nizamlanır. Hər dəfə bu proses vaxt aparır.</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-978" href="http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/fotokamera/"><img class="alignleft size-medium wp-image-978" title="fotokamera" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/fotokamera-300x300.jpg" alt="" width="260" height="260" /></a>Ancaq insan gözü bu nizamlamanı hər an, çox qısa müddət ərzində özü edir. Həm də bu zaman istifadə edilən üsul təqlid edilməyəcək qədər üstündür. Gözün içində yerləşən göz bülluru ətrafında yerləşən əzələlər vasitəsi ilə görüntünü tor qişanın üzərinə fasiləsiz salır. Quruluşu çox elastik olan və asanlıqla forma dəyişdirən bu büllur lazım olduqda qabarır, lazım olduqda gərilərək işığın düşdüyü nöqtəni sabit saxlayır.</p>
<p style="text-align: justify;">Əgər gözdə bu nizamlama öz-özünə edilməsəydi, məsələn, bir düymə vasitəsilə insan baxdığı nöqtəni fokuslamalı olsaydı, görmək üçün davamlı olaraq xüsusi səy göstərməliydi. Görüntü gah aydınlanacaq, gah da bulanıq olacaqdı. Bir cismə baxdıqda görə bilmək çox vaxt aparacaq, həyat çox axsayacaqdı.</p>
<p style="text-align: justify;">İnsan qarşısında müəyyən uzaqlıqda duran cismi aydın görmək istədikdə aradakı məsafəni, göz büllurunun fokuslama dərəcəsini və bunlarla bağlı bir çox optik hesablamaları etməklə məşğul olmur. Cismi aydın görmək üçün sadəcə ona baxması kifayətdir. Qalan bütün proseslər avtomatik şəkildə göz və beyin tərəfindən yerinə yetirilir. Həm də bu proseslər sadəcə bir istəmə müddəti qədər qısadır.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>İşıq ahəngi </strong></p>
<p style="text-align: justify;">Fotokamera ilə gündüz çəkilən fotoşəkil aydın olur. Eyni lent və fotokamera ilə gecə ulduzlar və səma çəkildikdə isə fotokamerada heç nə görünmür. Lakin göz qapaqları saniyənin onda biri qədər az müddətdə açıqldıqda belə ulduzlar çılpaq gözlə görünür. Çünki göz çox müxtəlif aydınlatma şərtlərinə və fərqli işıq dərəcələrinə görə özünü hər an avtomatik nizamlayır. Bunu təmin edən göz bəbəyi ətrafındakı əzələlərdir. Əgər mühit qaranlıq olsa, bu əzələlər açılır, göz bəbəyi böyüyür və gözə daha çox işığın girməsi təmin edilir. Əgər mühit işıqlıdırsa, bu zaman əzələlər yığılır, göz bəbəyi kiçilir və içəri girən işığın miqdarı azaldılır. Bu sayədə həm gecə, həm də gündüz görüntü aydın olur.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Rəngli dünyaya açılan pəncərə </strong></p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-981" href="http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/kepenek11/"><img class="alignright size-medium wp-image-981" title="kepenek11" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/kepenek11-300x225.jpg" alt="" width="279" height="210" /></a>Göz, görüntünün eyni anda həm ağ-qara, həm də  rəngli fotoşəklini çəkir. Daha sonra bu fotoşəkillər beyində sintez olunaraq normal görüntüyə çevrilirlər.</p>
<p style="text-align: justify;">Tor qişada yerləşən çöpcüklər görülən obyektin ağ-qara görüntüsünü müəyyən edir. Çöpcüklərin digər funksiyası baxılan cismin formasını, cizgilərini təfərrüatı ilə qəbul etməkdir. Kolbacıq hüceyrələri isə cismin formasını deyil, rənglərini müəyyənləşdirirlər. Nəticədə hər iki hüceyrədən alınan siqnalların dəyərləndirilməsi ilə xarici aləmin görüntüsü formalaşır və rənglər halında beyində əmələ gəlir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Üstün Texnologiya</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Gözün fotokamera ilə müqayisə edilməsi sadəcə olaraq mövzunun daha yaxşı başa düşülməsi üçün istifadə edilmiş metoddur. Əslində fotokamera gözə nisbətən olduqca bəsit quruluşa malikdir. Hətta gözün görüntü ötürmə texnikası ən qabaqcıl kameralardan qat-qat üstündür. Nəticədə gözün ötürdüyü görüntü insan icadı olan hər hansı bir alətin ötürdüyü görüntüdən daha çox keyfiyyətlidir.</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-984" href="http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/779px-crt_mask_types_en-ru-svg/"><img class="alignleft size-medium wp-image-984" title="779px-CRT_mask_types_en-ru.svg" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/779px-CRT_mask_types_en-ru.svg_-300x113.png" alt="" width="300" height="113" /></a>TV kamerasının iş prinsipləri tədqiq olunarsa, sözügedən həqiqət daha yaxşı başa düşülər. TV-nin iş prinsipi görüntülərin deyil, bir görüntünü yenidən əmələ gətirəcək az və ya çox işıqlı nöqtə ardıcıllığının ötürülməsinə əsaslanır. Ona görə kamera qarşısındakı cisim, sətir deyilən müəyyən sayda zolağa bölündüyü üçün yayım əsnasında “axtarma” prosesi olur. Bir fotosel lampa belə bir sətrin bütün nöqtələrini soldan sağa, bir-birinin ardınca görür. Hamısının işıq vəziyyətini dəyərləndirir və sonda bunlara əsaslanaraq bəzi siqnallar verir. Bir sətri əvvəldən axıra qədər axtardıqdan sonra sonrakı sətrə keçir və bu proses beləcə davam edir. Bu fotoselin işləmə ritmi bir görüntünün 625 və ya 819 sətrini 1/25 saniyədə axtaracaq şəkildə hesablanmışdır. Beləliklə, bütöv bir görüntünün tamamlanması bitən kimi yeni görüntü ötürülür. Bu şəkildə ötürülən bildirişlərin sayı çoxdur və siqnallar hədsiz sürətlə verilir.</p>
<p style="text-align: justify;">Gözün bütün bu izah etdiklərimizdən daha üstün işləmə mexanizminə malik olduğu, habelə heç bir nəzarətə və hissə dəyişikliyinə ehtiyacı olmadığı nəzərə alınarsa, gözün quruluşunun nə qədər təəccüblü və mükəmməl olduğu çox aydın şəkildə başa düşülər.<strong>2</strong></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Gözlə beyini əlaqələndirən sinir kanalları</strong></p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-988" href="http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/vistopo/"><img class="alignleft size-medium wp-image-988" title="vistopo" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/vistopo-211x300.gif" alt="" width="211" height="300" /></a>İki orqan arasında məlumat mübadləsi olması və bu mübadilə üçün xüsusi kanallardan istifadə olunması çox cəlbedicidir.  Əgər arada hər hansı bir telefon, telefonun bağlandığı kompüterli ATS və əlaqəni təmin edən telefon xətləri varsa, üç varlığın bir-birlərinə uyğun ortaq məqsəd üçün icad edildiklərinə dair şübhə olmaz. Bağlanacağı ATS olmayan telefon, telefonu olmayan ATS və ya nə telefonu, nə ATS-i olmayan telefon xətti heç bir işə yaramaz. Hər üç cihaza eyni anda ehtiyac var.  Heç kim bu xüsusi cihaz və əlaqənin milyardlarla il ərzində təsadüf nəticəsində öz-özünə əmələ gəldiyini irəli sürə bilməz. Ancaq təkamül nəzəriyyəsi yuxarıda sadalanan texnoloji məhsullardan daha üstün xüsusiyyətlərə malik olan gözün, beyinin və aralarındakı sinir sisteminin varlığını təsadüflərlə əlaqələndirir. Lakin aydındır ki, beyini, gözü və aralarındakı əlaqələri quran tək Yaradan var.</p>
<p style="text-align: justify;">
<p style="text-align: justify;">
<p style="text-align: justify;">
<p style="text-align: justify;">
<p style="text-align: justify;"><strong>Ortaq kanaldan istifadə</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Ağ təbəqə üzərindəki hüceyrələr bir sinir kanalı sayəsində birbaşa beyinə bağlanır. Hüceyrələr siqnallarını bu kanallarla beyinə ötürürlər. Ağ təbəqədə yerləşən 140 milyon hüceyrəyə baxmayaraq görmə sinirlərinin sadəcə 1 milyon sinir kanalı var. Normal şərtlərdə bu çox böyük problemdir və bu problemin həll edilməməsi görüntünün əmələ gəlməməsinə səbəb olar. Bəs necə olur ki, hər hüceyrənin siqnalı beyinə tam şəkildə çatır və görmə prosesi baş verir?</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-985" href="http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/global-network/"><img class="alignright size-medium wp-image-985" title="Global Network" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/gridnetwork-300x225.jpg" alt="" width="300" height="225" /></a>Suala cavab verməzdən əvvəl insan icadı olan telekommunikasiya sistemlərinin dövrümüzdə çatdığı son nöqtəni nəzərdən keçirmək yerinə düşər. Qitələrarası xəbərləşmədə son dərəcə təkmilləşmiş sistemlərdən istifadə olunur və hər an minlərlə əlaqə qurulur. Buna baxmayaraq, mövcud xətlər əlaqə sayına nisbətən çox azdır. İstifadə edilən çox təkmilləşmiş  sistem sayəsində bircə xəttə birdən çox danışıq yüklənilir. Bu danışıqların siqnalları sıra ilə yerlərini dəyişdirərək xəttən keçirlər. Bu yerdəyişmə o qədər sürətli olur ki, hər kəs ancaq özünə aid bir xətt olduğunu zənn edir. Bir xəttdə hər saniyə yüz dəfələrlə bir əlaqənin alınıb başqasına verilməsi, sonra yenidən geri alınması heç hiss edilmir. Xətlərdə böyük ölçüdə qənaət edən bu sistem gözdəki sistemin kopyalanmasından başqa bir şey deyil.</p>
<p style="text-align: justify;">Göz ilə beyin arasında yerləşən sinir kanalları da eyni şəkildə hüceyrələr tərəfindən ortaq istifadə edilirlər. Beləliklə, milyonlarla hüceyrədən çıxan elektrik siqnalları hər an beyinə ötürülür.</p>
<p style="text-align: justify;">Bu misaldan da göründüyü kimi insan orqanizmində çox təkmilləşmiş sistem var. İndi bu sistemi təkamül nəzəriyyəsinin iddialarına əsasən, baş verməsi tamamilə mümkünsüz olan fərziyyələrlə açıqlamağa çalışaq.</p>
<p style="text-align: justify;">Gözü əmələ gətirən bütün təbəqələrin, göz büllurunun, buynuz qişanın, göz əzələlərinin, beyinin, beyinlə əlaqə quran bir milyon sinir kanalının, tor qişanı əmələ gətirən 140 milyon hüceyrənin, göz qapağının, göz yaşının, göz yaşı vəzlərinin, gözü qidalandıran qan və limfa damarlarının və içlərindəki qan və limfanın hamısının eyni anda, bir-birlərilə əlaqəli şəkildə -tamamilə mümkünsüz olmasına baxmayaraq &#8211; təsadüfən meydana gəldiklərini düşünək. Görmə yenə baş verməyəcəkdi, çünki mövcud kanallar beyinlə əlaqə qurmaq üçün kifayət etməyəcəkdi. Mövcud siqnalların sadəcə 140-da biri beyinə çatacaq, qırıq və ya əksik siqnallara görə görüntü əmələ gəlməyəcəkdi.</p>
<p style="text-align: justify;">Bu maneə necə aşıldı? Görəsən sinir hüceyrələri və buynuz qişanı əmələ gətirən hüceyrələr əl-ələ verib plan qurdular? Yoxsa bu hüceyrələr telekommunikasiya təlimindən keçib öz-özlərinə, bir xəttdən 140 ayrı siqnalı göndərə bilən sistem əmələ gətirdilər?</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-989" href="http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/gbzadpcxcktz14c2e28/"><img class="alignleft size-medium wp-image-989" title="beyin_sinirleri" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/gbzadpcxcktz14c2e28-300x225.jpg" alt="" width="300" height="225" /></a>Hər halda müzakirələr nəticəsində problemi həll edəcək tək yol hüceyrələr tərəfindən yekdilliklə qəbul edildi. Bundan sonra hüceyrələrin hamısı öz qurduqları bu bənzərsiz plana uyğun hərəkət etdilər. Hər kanal təqribən 140 hüceyrənin siqnallarını ötürməyə başladı. Həm siqnal mənbələrinin sıralarını dəyişdirərək, həm də saniyədə minlərlə siqnal ötürərək&#8230;</p>
<p style="text-align: justify;">Lakin təkcə bu sistemi qurmaq kifayət deyildı. Bu sistemin sonrakı nəslə ötürülməsi lazım idi. Bu dəfə də mövcud nizamlama ilə bağlı minlərlə pillədən ibarət genetik məlumat bu sistemin məlumatlarını ötürmək üçün şifrələmə üsulu ilə əksiksiz şəkildə göz hüceyrələrindən çox uzaqda olan çoxalma hüceyrələrinə yerləşdirildi. Əgər bu olmasa, sonrakı nəsil yenə kor doğulacaq, yaşaya bilməyəcək, beləliklə, nəsil tükənəcəkdi.</p>
<p style="text-align: justify;">Əgər çatışmayan kanallarla bağlı problem həll edilməsə, gözü əmələ gətirən digər hissələr, buynuz qişası, tor qişa, göz bülluru, göz əzələləri, hər şey boş yerə meydana gələcəkdi. Bu üstün mexanizmlər canlının ölməsi ilə bərabər yox olub gedəcəkdi.</p>
<p style="text-align: justify;">Göründüyü kimi, bu sistemin və gözü əmələ gətirən hər təbəqə, hər hissə və orqanoid eyni anda, birdən mövcud olmalıdırlar.  Göz mükəmməl şəkildə ortaya çıxmışdır, yəni Allah tərəfindən yaradılmışdır.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong> </strong></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Mənbələr:</strong></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>1</strong> Maurice Burton, Böcekler, İstanbul: Remzi Kitabevi, 1979, s. 33.<br />
<strong>2</strong> Ali Demirsoy, Yaşamın Temel Kuralları, Ankara: Entomoloji, 1992, s. 161.</p>
<p style="text-align: justify;">
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2011/01/gozdeki-texnologiya/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>2</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Darvinizmin Süqutu / Video</title>
		<link>http://planetimiz.org/2011/01/darvinizmin-suqutu-konfransi-video/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2011/01/darvinizmin-suqutu-konfransi-video/#comments</comments>
		<pubDate>Mon, 10 Jan 2011 06:41:31 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Multimedia / Video]]></category>
		<category><![CDATA[Təkamül Yalanı]]></category>
		<category><![CDATA[çarlz darvin]]></category>
		<category><![CDATA[Charles Darwin]]></category>
		<category><![CDATA[darvin]]></category>
		<category><![CDATA[darvinizm]]></category>
		<category><![CDATA[Darwinism]]></category>
		<category><![CDATA[konfrans]]></category>
		<category><![CDATA[multimedia]]></category>
		<category><![CDATA[təkamül nəzəriyyəsi]]></category>
		<category><![CDATA[video]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=961</guid>
		<description><![CDATA[]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="425" height="350" codebase="http://download.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=6,0,40,0"><param name="name" value="Darvinizmin Süququ" /><param name="src" value="http://www.youtube.com/v/FZ3Eh2Qc7BA" /><embed type="application/x-shockwave-flash" width="425" height="350" src="http://www.youtube.com/v/FZ3Eh2Qc7BA" name="Darvinizmin Süququ"></embed></object></p>
<p><span id="more-961"></span></p>
<p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="425" height="350" codebase="http://download.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=6,0,40,0"><param name="src" value="http://www.youtube.com/v/b4Z_7Ej_ht8" /><embed type="application/x-shockwave-flash" width="425" height="350" src="http://www.youtube.com/v/b4Z_7Ej_ht8"></embed></object></p>
<p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="425" height="350" codebase="http://download.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=6,0,40,0"><param name="src" value="http://www.youtube.com/v/jS_JcM7p5GM" /><embed type="application/x-shockwave-flash" width="425" height="350" src="http://www.youtube.com/v/jS_JcM7p5GM"></embed></object></p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2011/01/darvinizmin-suqutu-konfransi-video/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>1</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Dünyanın Ən Qabaqcıl Kompüteri Səhv Edərsə&#8230;</title>
		<link>http://planetimiz.org/2011/01/dunyanin-en-qabaqcil-komputeri-sehv-ederse/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2011/01/dunyanin-en-qabaqcil-komputeri-sehv-ederse/#comments</comments>
		<pubDate>Wed, 05 Jan 2011 09:01:05 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Maddə və Gerçək]]></category>
		<category><![CDATA[Vücudumuz]]></category>
		<category><![CDATA[adam smit]]></category>
		<category><![CDATA[adam smith]]></category>
		<category><![CDATA[ağıl oyunları]]></category>
		<category><![CDATA[beyin]]></category>
		<category><![CDATA[con neş]]></category>
		<category><![CDATA[game theory]]></category>
		<category><![CDATA[hafizə]]></category>
		<category><![CDATA[john nash]]></category>
		<category><![CDATA[oyun nəzəriyyəsi]]></category>
		<category><![CDATA[Pentaqon]]></category>
		<category><![CDATA[riyazi teorem]]></category>
		<category><![CDATA[şizofreniya]]></category>
		<category><![CDATA[Sovet İttifaqı]]></category>
		<category><![CDATA[yaddaş]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=928</guid>
		<description><![CDATA[Üzərində ən çox tədqiqat aparılan, haqqında ən çox yazılan, lakin ən az məlumatımız olan orqanımız beynimizdir. Tamamilə müəmmadır. Bizə çox qarışıq quruluşlu görünməsə də, elm adamları belə düşünmürlər. Onlar beyini çox inkişaf etmiş kompüterə bənzədirlər. O, ən mürəkkəb və ən qabaqcıl kompüterlərdən də üstündür. Qoxu alan, dad bilən, toxunan, yaşayan, hər şeyi ilə dünyanı hiss [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-929" href="http://planetimiz.org/2011/01/dunyanin-en-qabaqcil-komputeri-sehv-ederse/beyinonurga/"><img class="alignleft size-medium wp-image-929" title="beyinonurga" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/beyinonurga-225x300.jpg" alt="" width="225" height="300" /></a>Üzərində ən çox tədqiqat aparılan, haqqında ən çox yazılan, lakin ən az məlumatımız olan orqanımız beynimizdir. Tamamilə müəmmadır. Bizə çox qarışıq quruluşlu görünməsə də, elm adamları belə düşünmürlər. Onlar beyini çox inkişaf etmiş kompüterə bənzədirlər. O, ən mürəkkəb və ən qabaqcıl kompüterlərdən də üstündür. Qoxu alan, dad bilən, toxunan, yaşayan, hər şeyi ilə dünyanı hiss edən kompüterdir. Bütün kompüterlər kimi bəzən o da səhv edə bilir. Hər hansı bir kompüter səhv etdikdə çox vaxt söndürüb yandırır və işinizə qaldığınız yerdən davam edirsiniz. Əgər problem daha ciddidirsə, texniki xidmətdə ya hissələr, ya da proqramlar təzələnir. Bəs beynimiz səhv etsə?</p>
<p style="text-align: justify;">O, ABŞ-ın tanınmış universitetlərindən Prinstona gələcək vəd edən riyaziyyat dühası kimi daxil olmuşdu. Universitetdəki ilk illərini üstünlüyünü ortaya çıxaracağı orijinal riyazi teorem kəşf etmək üçün sərf etdi. Ancaq bu sahədə konkret uğur əldə edə bilmədi və müəllimi tərəfindən xəbərdarlıq aldı. Uğursuzluğunu qəbul edə bilmirdi. Otaq yoldaşı Çarlz Herman zarafatları ilə onu şənləndirdi və yenidən işləməyə həvəsləndirirdi. Hermanın böyük dəstəyi ilə bu sıxıntılı dövrü keçdi. Bu sayədə Adam Smitin iqtisadi nəzəriyyəsi ilə bağlı orijinal riyazi teorem kəşf etdi. 1953-cü ildə Pentaqona Sovet İttifaqının istifadə etdiyi bəzi riyazi şifrələri açmaq üçün xüsusi dəvət almışdı. Burada əldə etdiyi uğur nəticəsində gizli xidmət onunla casus Uilyam Parçer vasitəsilə əlaqəyə girirdi. Parçer dövlət üçün gizli şifrələr işi ilə müntəzəm məşğul olmasını təmin etmişdi. Hətta bir gün Parçerin Sovet casusları ilə döyüşünə şahid olmuş və çox qorxmuşdu. Gizli xidmətin qoruduğu iş otağında bütün gününü şifrə açmaqla keçirirdi.<span id="more-928"></span></p>
<p style="text-align: justify;">Bu müddət ərzində universitetdəki bir tələbəsi ilə də evləndi. Evləndikdən sonra arvadı təəccüblü həqiqətlə qarşılaşdı. Ərinin tələbəlik illərində birlikdə qaldığı otaq yoldaşı əslində heç vaxt olmamışdı. O bütün həyatı boyu bir nəfərlik otaqda qalmışdı. Gizli xidmətdə Uilyam Parçer adlı casus da, açılmalı olan Sovet şifrələri də yox idi. 1994-cü ildə Nobel mükafatı aldıqda əslində heç vaxt olmayan otaq yoldaşı və gizli casuslar hələ də onun gözünə görünür və onunla danışmağa çalışırdılar. O, dünyanın ən böyük riyaziyyat dühalarından biri qəbul edilən Con Neş idi. Və Con Neş şizofreniya xəstəsi idi…</p>
<div id="attachment_936" class="wp-caption alignright" style="width: 232px"><a rel="attachment wp-att-936" href="http://planetimiz.org/2011/01/dunyanin-en-qabaqcil-komputeri-sehv-ederse/johnforbesnash5rq4/"><img class="size-medium wp-image-936" title="johnforbesnash5rq4" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/johnforbesnash5rq4-190x300.jpg" alt="Con Neş" width="222" height="346" /></a><p class="wp-caption-text">Con Neş</p></div>
<p style="text-align: justify;">Hər şizofreniya xəstəsində olduğu kimi zehni onunla müxtəlif oyunlar oynayırdı. Şizofreniya xəstələri ətraflarında əslində mövcud olmayan qoxu və səs kimi siqnalları qəbul edir və bunlara reaksiya verirlər. Oyanma göndərənlər görüntü formasında da olur: divarda cizgilər, ona baxan sifətlər, məxluqlar kimi&#8230; İnsan əslində mövcud olmayan qoxuları hiss edir və ya bədənində bir şey gəzindiyini hiss edir, Con Neşin gizli şifrələri açmağa çalışması kimi sabit fikrə bağlana bilir.</p>
<p style="text-align: justify;">Artıq tibbi cihazlar sayəsində şizofren beyninin, sağlam insan beynindən fərqli olduğunu bilirik. Hər kəsin beyninin içində yan mədəciklər adlanan kiçik boşluqlar var. Bu boşluqların içi beyin və onurğa mayesi ilə doludur. Ətrafına çox reaksiya verməyən sakit şizofrenlərdə beyinin içindəki bu boşluq normal halda olduğunundan daha genişdir. Bu xəstələrdə böyük boşluğun yanında müəyyən müddət sonra beyin kiçilir və vəziyyətləri daha da ağırlaşır. Bir şizofrendə nəzərə çarpan başqa fərq alın və gicgahlarda maddələr mübədiləsinin azalması və buradakı hissələrin kiçilməsidir. Digər fərq isə beyinin talamus adlanan kiçik bölgəsinin çox kiçilməsi və buradakı sinir hüceyrələrinin sayısının azalmasıdır.</p>
<p style="text-align: justify;">Bu gün elm adamları bu fərqləri bilmələrinə baxmayaraq, fərqlənmələrin səbəbinə dair dəqiq məlumatları yoxdur. Şizofreniya xəstəliyi bizlərə beynimizin nə qədər möcüzəli orqan olduğunu göstərir. Con Neş də bir çox insan kimi əvvəllər sağlam və normal şəxs idi. Amma bir gün tamamilə fərqli şəxsə çevrildi, bizim üçün normal olan səs, dad, görüntü kimi “qavrayışları qəbul etmək”də çətinlik çəkdi.</p>
<p style="text-align: justify;">İnsan şüurlu olduğu üçün bütün varlıqlar içində ən üstünüdür. Ancaq bu üstünlüklə birlikdə hamımız qorunmağa möhtacıq. Elmin açıqlaya bilmədiyi səbəblərə görə bir anda əqli sağlamlığımızı itirə bilər, hisslərə qapılıb sayıqlayar, qarabasmalar görə bilərik.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Bir Saaatlıq Yaddaş</strong></p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-941" href="http://planetimiz.org/2011/01/dunyanin-en-qabaqcil-komputeri-sehv-ederse/deepbraindep/"><img class="alignleft size-medium wp-image-941" title="deepbraindep" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/deepbraindep-287x300.jpg" alt="" width="257" height="268" /></a>13 yanvar 1986-cı il. C. P. həmişə olduğu kimi kiçik qızını məktəbə aparmaq üçün yola çıxmışdı. Birdən qarşılarına çıxan avtomobillə toqquşdular. Kiçik qız heç bir yara almadan qəzadan xilas oldu, amma atasının təhlükəsizlik kəməri qopmuş, başı əvvəlcə avtomobilin ön şüşəsinə, sonra da yan şüşəsinə dəymişdi. Qəzadan sonra özünə gəldikdə qızını heç tanımadı. Qəzadan əvvəlki bütün hafizəsi silinmişdi, zehnində keçmişə dair ən kiçik bir iz belə yox idi. Danışmağı yenidən öyrənməli idi. Buna baxmayaraq, hərəkət qabiliyyətini itirməmişdi, necə yeriyəcəyini, çəngəl-qaşığı necə tutacağını bilirdi. Çünki bunlar beyinin arxa hissəsində qalan və beyincik adlanan bölmədən idarə edilirdi. Həkimlər onun beynini tibbi müşahidə cihazları ilə müşahidə etmiş, ancaq nə bir zədəyə, nə də sağlam insan beynindən fərqli vəziyyətə rast gəlmişdilər.</p>
<p style="text-align: justify;">Bari Tiler (bu, xəstənin əsl adı deyil) təqribən on il ərzində qıcolmalar keçirdi. Bunun səbəbi beyninin gicgah ətrafında meydana gələn nizamsız sinir fəaliyyətləri idi.</p>
<p style="text-align: justify;">Tiler sağalmaq ümidi ilə həkimlərin ilk dəfə təcrübədən keçirəcəyi bir əməliyyata razı oldu. Əməliyyatda gicgahın orta hissələri və beyindəki iki ağ çıxıntının ön hissəsinin üçdə iki hissəsi götürüldü. Tilerin keçirdiyi qıcolmalara son qoyuldu.</p>
<p style="text-align: justify;">Ancaq o, artıq xatirələrini bir saatdan artıq saxlaya bilmirdi. Əməliyyatdan əvvəlki xatirələri təzə idi, qorunmuşdu. Ancaq hər gün yaşadıqları onun üçün tamamilə yeni idi. Ona bir neçə dəfə baş çəkən həkimlərlə hər dəfə yenidən tanış olurdu. Kitab oxuması da mümkün deyildi, çünki kitabı bitirənə qədər əsərin mövzusunu və qəhrəmanlarını unudurdu. Axşam yeməyindən bir saat keçdikdən sonra yemək yediyinə dair heç bir şey xatırlamırdı. Onun üçün zaman əməliyyat olunduğu saatda dayanmışdı.</p>
<div id="attachment_944" class="wp-caption alignright" style="width: 244px"><a rel="attachment wp-att-944" href="http://planetimiz.org/2011/01/dunyanin-en-qabaqcil-komputeri-sehv-ederse/beautiful_mind11/"><img class="size-medium wp-image-944 " title="beautiful_mind11" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2011/01/beautiful_mind11-197x300.jpg" alt="Con Neşin həyatı haqqında bədii film: &quot;Ağıl Oyunları&quot;" width="234" height="355" /></a><p class="wp-caption-text">Con Neşin həyatı haqqında bədii film: &quot;Ağıl Oyunları&quot;</p></div>
<p style="text-align: justify;">Burada qarşımıza bu həqiqət çıxır: səbəblər dairəsində həyatımızla bağlı bütün fəaliyyətlərin beyindən idarə edildiyi düşünülə bilər. Ancaq həyatımız boyu əldə etdiyimiz bütün məlumatları və təcrübələrin hamısını qoruyub mühafizə edən Uca Allahdır.</p>
<p style="text-align: justify;">Hələ heç bir şey olduğumuz halda bizləri yaradan, qüsursuz forma verən və beynimizi də yaradan Allahdır. Şübhəsiz, O, həyatımızın hər anı və hər mərhələsi haqqında məlumat sahibidir. Çünki hafizə və hiss etmə kimi mürəkkəb sistemin tək bir anının belə nəzarətsiz əmələ gəlməsi mümkün deyil.</p>
<p style="text-align: justify;">Elə bu həqiqət də bizə kainatdakı sistemi təşkil edən, var edən Allahın sonsuz elmini göstərir. O, hər şeyi yoxdan var etmiş və qüsursuz nizam yaratmış və hələ də də bu nizamı müşahidə etməkdə və qorumaqdadır.</p>
<p style="text-align: justify;">Hər bir sağlam insan istər bir saat əvvəl getdiyi yer olsun, istəsə illər əvvəl tanış olduğu insan olsun keçmişə dair bir çox şeyi xatırlaya bilər. Bunun səbəbi, Allahın beynimizi, yaşadığımız bütün təcrübələri indi ilə əlaqələndirən fasiləsiz şüur axınını təmin edəcək şəkildə yaratmasıdır. Allah, bizlərə sahib olduğumuzu sandığımız güc, qüdrət və zəkanın, əslində Öz əsəri olduğunu müxtəlif vasitələrlə göstərir. Ruh və sinir xəstəlikləri də bu vasitələrdən biridir. Bunu fərq edən insan, öz acizliyi qarşısında Yaradıcımız olan Allahın üstünlüyünü və ucalığını qavramalı və həyatını ONU razı edəcək davranışlarla keçirməlidir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Mənbələr: </strong></p>
<ul style="text-align: justify;">
<li>Tanrı’nın Saklı Yüzü, Gerçekle Buluşan Bilim, Gerald L. Schroeder, Gelenek Yayıncılık, İstanbul 2003.</li>
<li>Science et Avenir, Sentyabr 1992.</li>
<li>Review of General Psychiatry, H. H. Godman, 1988.</li>
<li> “Beautiful Mind” (Akıl Oyunları); John Nash’in həyatı haqqında film.</li>
</ul>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2011/01/dunyanin-en-qabaqcil-komputeri-sehv-ederse/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>2</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Riçard Davkins və &#8220;Qısqanc Sulfat Turşusu&#8221;</title>
		<link>http://planetimiz.org/2010/12/ricard-davkins-ve-qisqanc-sulfat-tursusu/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2010/12/ricard-davkins-ve-qisqanc-sulfat-tursusu/#comments</comments>
		<pubDate>Tue, 21 Dec 2010 08:54:33 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Bitkilər Dünyası]]></category>
		<category><![CDATA[Heyvanlar Aləmi]]></category>
		<category><![CDATA[Təkamül Yalanı]]></category>
		<category><![CDATA[Vücudumuz]]></category>
		<category><![CDATA[darvinizm]]></category>
		<category><![CDATA[DNT]]></category>
		<category><![CDATA[dnt molekulu]]></category>
		<category><![CDATA[eqoist gen]]></category>
		<category><![CDATA[fosfat]]></category>
		<category><![CDATA[gen]]></category>
		<category><![CDATA[insan genləri]]></category>
		<category><![CDATA[materializm]]></category>
		<category><![CDATA[paqan dini]]></category>
		<category><![CDATA[riçard daukins]]></category>
		<category><![CDATA[riçard davkins]]></category>
		<category><![CDATA[riçard dovkins]]></category>
		<category><![CDATA[robot]]></category>
		<category><![CDATA[selfish gene]]></category>
		<category><![CDATA[şəkər]]></category>
		<category><![CDATA[sulfat turşusu]]></category>
		<category><![CDATA[şüur]]></category>
		<category><![CDATA[təkamül nəzəriyyəsi]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=917</guid>
		<description><![CDATA[Richard Dawkins məşhur təkamülçülərdən biridir və dünya ateizminin bayraqdarı hesab olunur. Davkinsə görə canlıların ən mühüm hədəfi həyatda qalmaq, törəmək və genlərini qoruyaraq növbəti nəsillərə köçürməkdir. Davkinsin heç bir məntiqə sığmayan bu iddiasına görə insan &#8220;genləri qoruyan robot&#8221;dur. Bu dünyadakı yaranma məqsədi isə sahib olduğu genləri çoxaltmaq, digər genlərlə rəqabətdə öz genlərini qorumaq və sonrakı [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-918" href="http://planetimiz.org/2010/12/ricard-davkins-ve-qisqanc-sulfat-tursusu/dawkins-3/"><img class="alignright size-medium wp-image-918" title="dawkins-3" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2010/12/dawkins-3-300x180.jpg" alt="" width="300" height="180" /></a>Richard Dawkins məşhur təkamülçülərdən biridir və dünya ateizminin bayraqdarı hesab olunur. Davkinsə görə canlıların ən mühüm hədəfi həyatda qalmaq, törəmək və genlərini qoruyaraq növbəti nəsillərə köçürməkdir. <strong>Davkinsin heç bir məntiqə sığmayan bu iddiasına görə insan &#8220;genləri qoruyan robot&#8221;dur. Bu dünyadakı yaranma məqsədi isə sahib olduğu genləri çoxaltmaq, digər genlərlə rəqabətdə öz genlərini qorumaq və sonrakı nəsillərə ötürməkdir. </strong>Elmi əsası olmayan bu materialist inanca görə əgər insanın məqsədi sadəcə genlərinin davamlı olmasını təmin etməkdirsə, onda bu insanın heç bir əxlaqi kriteriyası ola bilməz. İnsan genlərinin mənfəəti üçün mümkün olduğu qədər eqoist və mərhəmətsiz olmalıdır. Davkinsin cəhalətinin məhsulu olan bu nəzəriyyəyə görə insanın sahib olduğu genlər eqoist olduğuna görə, insan da eqoistdir.</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-919" href="http://planetimiz.org/2010/12/ricard-davkins-ve-qisqanc-sulfat-tursusu/genes/"><img class="alignleft size-medium wp-image-919" title="Genes" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2010/12/Genes-300x213.jpg" alt="" width="300" height="213" /></a>Halbuki eqoist gen iddiası məntiqsiz və absurddur. Davkins və digər bəzi təkamülçülər genləri sanki şüur və iradə sahibi varlıqlar olaraq izah edirlər. Halbuki genlər uzun DNT zəncirləridir. DNT isə fosfat və şəkər ilə bir-birinə bərkidilmiş uzun nukleotid turşu mərtəbələrindən ibarətdir. Yəni uzun molekullardır. <strong>Su (H2O) və ya H2SO4 (sulfat turşusu) molekul olduğu kimi, DNT də molekuldur. &#8220;Eqoist su&#8221;, &#8220;eqoist duz&#8221; və ya &#8220;qısqanc sulfat turşusu&#8221; anlayışı nə qədər mənasızdırsa, eqoist gen anlayışı da bu qədər mənasızdır.</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Təkamülçülər insanı bir maddə yığını olaraq göstərməyə çalışır və bu maddə yığınının hər hansı bir hissəsini şüurlu olaraq təqdim etmək istəyirlər. Genlərin şüurlu olduğu iddiası isə təkamül nəzəriyyəsinin hal-hazırkı vəziyyətini dəyərləndirmək baxımından çox ibrətamizdir. <strong>Qədimdə taxtadan və ya daşdan hazırlanmış bütlərdə ağıl və şüur olduğunu zənn edən bütpərəstliyin yerini müasir dövrdə molekullarda və bu molekulları meydana gətirən cansız atomlarda ağıl və şüur olduğunu iddia edən darvinizm almışdır. Yəni darvinizm artıq nəzəriyyə funksiyasını yerinə yetirmir, çünki paqan dininə çevrilmişdir.</strong></p>
<p style="text-align: justify;">
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2010/12/ricard-davkins-ve-qisqanc-sulfat-tursusu/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>2</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Dünyanın Ən Möhkəm Yapışqanı</title>
		<link>http://planetimiz.org/2010/10/dunyanin-en-mohkem-yapisqani/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2010/10/dunyanin-en-mohkem-yapisqani/#comments</comments>
		<pubDate>Mon, 25 Oct 2010 06:17:44 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Mikrodünya]]></category>
		<category><![CDATA[Təbiət və Texnologiya]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=908</guid>
		<description><![CDATA[Çaylarda, su hövzələrində və su kanallarında yaşayan Caulobacter crescentus adlı şirin su bakteriyası mövcud olduğu yerdə qalmaq üçün təbiətdəki ən möhkəm yapışqandan istifadə edir. Bakteriyanın yapışmaq üçün ifraz etdiyi yapışqan maye ən möhkəm sənaye yapışqanlarından belə üç dəfə möhkəmdir. Caulobacter crescentus adlı şirin su bakteriyası. Elm adamları müəyyən etdilər ki, bu bakteriyalardan birini yapışdığı yerdən [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-909" href="http://planetimiz.org/2010/10/dunyanin-en-mohkem-yapisqani/caulobacter-crescentus-1/"><img class="alignleft size-medium wp-image-909" title="caulobacter-crescentus-1" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2010/10/caulobacter-crescentus-1-217x300.jpg" alt="" width="217" height="300" /></a>Çaylarda, su hövzələrində və su kanallarında yaşayan Caulobacter crescentus adlı şirin su bakteriyası mövcud olduğu yerdə qalmaq üçün təbiətdəki ən möhkəm yapışqandan istifadə edir.</p>
<p style="text-align: justify;">Bakteriyanın yapışmaq üçün ifraz etdiyi yapışqan maye ən möhkəm sənaye yapışqanlarından belə üç dəfə möhkəmdir.</p>
<p style="text-align: justify;">Caulobacter crescentus adlı şirin su bakteriyası. Elm adamları müəyyən etdilər ki, bu bakteriyalardan birini yapışdığı yerdən qoparmaq üçün 1 mikronyutonluq güc tətbiq edilməlidir.</p>
<p style="text-align: justify;">Bakteriyanın bu yapışma gücü bir qəpik böyüklüyündəki sikkənin üstünə üç və ya dörd avtomobil qoyulduqda əldə edilən təsirə bərabərdir. Daha təəccüblü olan isə bu yapışqanın nəm yerlərdə belə təsirli olmasıdır.1<span id="more-908"></span>İndiana Bluminqton Universitetində bu bakteriya üzərində tədqiqat aparan bakterioloq Ayvz Bran “bu yapışqan öz-özünə əriyən cərrahi yapışqan kimi istifadə edilə bilər”1 deyir.</p>
<p style="text-align: justify;">Caulobacter crescentus adlı şirin su bakteriyası</p>
<p style="text-align: justify;">Elm adamları indi Allahın təbiətdə yaratdığı bu möcüzəvi yapışqanı tədqiq edib ondan aldıqları ilham ilə istehsal ediləcək yeni yapışqanları necə istifadə edəcəklərini düşünürlər. Ayvz Bran da yapışqanın əməliyyatlarda yaraları bağlamada və ya stomatologiyada geniş istifadə olunacağını düşünür.</p>
<p style="text-align: justify;">Bu bakteriya özünü qayalara və şüşə pipetlərin daxili səthinə incə uzun saplağından yapışdırır. Bakteriyanın saplağında üzəri zəncir formasında şəkər molekulları ilə örtülmüş yapışma aləti var. Bakteriyanın möhkəm şəkildə yapışmaısını bu şəkər molekullar təmin edir. Caulobacter hər cür yerə yapışmaq üçün xüsusi sormaclı yapışma aləti ilə yaradılmışdır.</p>
<p style="text-align: justify;">Elm adamları indi bu yapışqanı istehsal etmək üçün çalışırlar. Bunu edərkən heç yerə dəyməməsinə diqqət etməlidirlər, çünki yapışqan təzyiqli sudan belə təsirlənmədiyi üçün yuyaraq təmizləmək mümkün deyil.</p>
<p style="text-align: justify;">Bakteriyadakı bu yapışqanı təqlid etmə səyi bu gün təkamül nəzəriyəsini müdafiə edən elm adamları üçün də çox böyük məğlubiyyəti deməkdir. Çünki təkamül pilləsinin “ən təkmilləşmiş canlısı” kimi qəbul etdikləri insanın ən ibtidai canlılardan biri kimi qəbul etdikləri bakteriyanı təqlid etməyə çalışması, ondan ilham alması təkamülçülər üçün qəbul edilməz haldır.</p>
<p style="text-align: justify;">Təkamül nəzəriyyəsini müdafiə edənlər bu canlıların ibtidai formalarının olmadığnı çox yaxşı bilirlər. Bu səbəbdən sözügedən mükəmməl canlıların xüsusiyyətlərindən bəhs edərkən, malik olduqları mexanizmləri açıqlamağa çalışarkən davamlı şəkildə müəmma və tərəddüd içindədirlər. Mikroskopik canlının varlığını açıqlamaqda aciz olan təkamül kimi bir nəzəriyyənin qarşılaşmaqdan çəkindiyi ən böyük həqiqətlərdən biri budur. XIX əsrin inkilaf edən elm və texnologiyası təkamül yalanının bir daha ifşa edir. Bu canlılarda qarşılaşdığımız hər xüsusiyyət Allahın gözlə görünməyən bir canlıdan necə qüsursuz sənət meydana gətirdiyini kəşf etmək və bunu təqdir etmək üçün bir yol olacaqdır.</p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2010/10/dunyanin-en-mohkem-yapisqani/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>1</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Bakteriyalar Danışır!</title>
		<link>http://planetimiz.org/2010/10/bakteriyalar-danisir/</link>
		<comments>http://planetimiz.org/2010/10/bakteriyalar-danisir/#comments</comments>
		<pubDate>Mon, 25 Oct 2010 05:24:44 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Mikrodünya]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://planetimiz.org/?p=893</guid>
		<description><![CDATA[Bakteriyalar canlılar aləmində çox sürətlə çoxalan canlı qrupunu təşkil edirlər. Yeni formaya düşür və dəqiqələr ərzində sayları milyardlara çata bilir. Bu canlılar çoxalmaq üçün müxtəlif mexanizmlərdən istifadə edirlər. Düşmənlərini və ya qidalarını “görmək” üçün SONARa bənzər sistemlərdən və ya danışma şarlarından istifadə etmələri bu mürəkkəb mexanizmlərdən ancaq bəzisidir. Bakteriylar bitkilərdən və heyvanlardan fərqli olaraq sürətlə [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-894" href="http://planetimiz.org/2010/10/bakteriyalar-danisir/bacteria/"><img class="alignright size-medium wp-image-894" title="bacteria" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2010/10/bacteria-300x225.jpg" alt="" width="300" height="225" /></a>Bakteriyalar canlılar aləmində çox sürətlə çoxalan canlı qrupunu təşkil edirlər. Yeni formaya düşür və dəqiqələr ərzində sayları milyardlara çata bilir. Bu canlılar çoxalmaq üçün müxtəlif mexanizmlərdən istifadə edirlər. Düşmənlərini və ya qidalarını “görmək” üçün SONARa bənzər sistemlərdən və ya danışma şarlarından istifadə etmələri bu mürəkkəb mexanizmlərdən ancaq bəzisidir.</p>
<p style="text-align: justify;">Bakteriylar bitkilərdən və heyvanlardan fərqli olaraq sürətlə çoxalan və biokimyəvi təsirləri baxımından canlılar aləminin tarazlığını təmin etəkdə çox böyük əhəmiyyət daşıyan canlı qrupunu təşkil edirlər. Demək olar ki, hər yerdə yaşaya bilirlər, ona görə də sayları hər hansı bir orqanizm növündən daha çoxdur. Bu səbəbdən bu canlılar dünyanın ən çoxsaylı canlıları hesab edilirlər. İnsan həyatına çox şəkildə təsir edən bakteriyalar olduqca təkmilləşmiş rabitə sistemlərindən istifadə edərək bir-birlərilə əlaqə qururlar.<span id="more-893"></span>Paket yollayaraq ünsiyyət qurma</p>
<p style="text-align: justify;">Bakteriyaların ünsiyyət qurma formalarıı çox diqqətçəkəndir. Bakteriyalar bir-birlərinə bir qismi dostluq mesajı, digər qismi isə bomba daşıyan paketlər yollayayırlar. Bu inanılmaz paket sistemi kimyəvi maddələrlə qurulan əlaqədən daha çox fərqlənən şəkildə siqnallardan istifadə edərək əmələ gəlir. Bunlar tərkibində bəzi mesajlar olan kiçik şar formasındadır.</p>
<p style="text-align: justify;">Bəs bu  mesajlar necə daşınır?</p>
<p style="text-align: justify;">Bakteriyalar bu mesajları incə bakteriya pərdəsilə qablaşdırırlar. Paketlər kiçik şarlara bənzəyən qovuqcuq formasındadır və bu qovuqcuqlar yerinə görə bakteriyaların bir-birləri ilə ünsiyyət qurmalarını təmin edir və ya o anın ehtiyacına görə düşmənə bomba paketi formasında toksin daşıyır. Şübhəsiz, burada maraqlı cəhət var.</p>
<ul style="text-align: justify;">
<li>Bakteriyanın      hazırladığı paket yoldaşları ilə ünsiyyət qurmasını təmin edərkən düşmənlə      qarşılaşdıqda bir andaca necə       zərərli formaya çevrilir?</li>
<li>Bakteriya ona      yaxınlaşanın düşmən, yoxsa dost olduğuna bir anda necə qərar verir?</li>
<li>Tək hüceyrəli      bir mikroorqanizm bütün bunları düşünüb, təcrübədən keçirrərək öyrənib öz      növünün bütün üzvlərinə izah edə bilərmi?</li>
<li>Əlbəttə, bu      mümkün deyil. Elə isə bütün bu incəliklər bizə Uca Allahın nümayiş      etdirdiyi möhtəşəm sənətinin dəlillərindən bir hissəsini göstərir. Uca      Allah bütün bu prosesləri həyata keçirən bakteriyanı yaratdığı kiimi, onu      təhlükələr qarşısında tədbir görməyə istiqamətləndirən mexanizmi də      yaratmışdır. Uca Allahın yaratma sənəti       və elmi sonsuzdur.</li>
</ul>
<p style="text-align: justify;">Bakteriyaların düşmənləri nə üçün çaşırlar?</p>
<p style="text-align: justify;">Bakteriya bu paket sistemi ilə başqa müdafiə metodu da əldə edir. Bakteriya torbacığından çıxan və ətrafını əhatə edən qovuqcuqlar düşmənlər tərəfindən sanki bir bakteriya sürüsü kimi qəbul edilir. Zərərli mikrob sürüsü bakteriyanın tək, yoxsa öz ciinslərilə əhatə olunduğunu anlamağa çalışarkən vaxt keçir. Bakteriya d bu əsnada toksin bombardmanına keçmək üçün vaxt qazanır. Burada qarşımıza cavablanmalı yeni suallar çıxır. Məsələn, bakteriyalar bu qovuqcuqları əmələ gətirərkən;</p>
<ul style="text-align: justify;">
<li>Qovuqcuqların      düşmənləri tərəfindən bakteriya sürüsü kimi qəbul ediləcəyini haradan      bilirlər?</li>
<li>Onlara bu      biliyi kim vermişdir?</li>
<li>Bəs      bakteriyaya zərər verən mikroblar bakteriyada belə bir müxanizm olduğunu      necə təxmin edirlər?</li>
</ul>
<p style="text-align: justify;">Bütün bu sualların cavabı bizlərə mükəmməl yaradılışı göstərir. Yuxarıda bəhs edilən kompleks sistemlərin hamısı Uca Allahın sonsuz qüdrətinin və üstün yaratmasının dəlilləridir.</p>
<p style="text-align: justify;"><a rel="attachment wp-att-895" href="http://planetimiz.org/2010/10/bakteriyalar-danisir/bacteria-1/"><img class="alignleft size-medium wp-image-895" title="bacteria (1)" src="http://planetimiz.org/wp-content/uploads/2010/10/bacteria-1-300x225.jpg" alt="" width="300" height="225" /></a><br />
Nəticə</p>
<p style="text-align: justify;">Uca Allah gözlə görünməyən bakteriyalara üstün şüur və iti zəka ilə hərəkət etmə bacarığı vermişdir. Bir bakteriya Uca Allahın ilhamı ilə insanların əvvəlcədən fərqinə varmadığı, hətta təxmin belə etmədiyi hadisələri müəyyən edir və onlardan daha cəld davranır.</p>
<p style="text-align: justify;">Təkamülçülərin iddia etdiyi kimi bütün bunları təsadüflərlə açıqlamaq mümkün deyil. Çünki “ilk bakteriyanın” təsadüfən əmələ gəldiyini açıqlamaq mümkün deyil. Hələ heç bir canlılıq izi yox ikən, bakteriyanın tamamilə nəzarətsiz mühitdəki şərtlərdən təsadüfən təsirləndiyini, ani surətdə nəfəs almağa başladını, təsadüfən müxtəlif dəyişikliklər keçirdiyini, bəzi möcüzəvi xüsusiyyətləri və indiki hərtərəfli xassələrini qazandığını iddia etmək elmdənkənar yanaşmadır.</p>
<p style="text-align: justify;">Əsrimizin inkişaf edən elm və texnologiyası bakteriyaların möcüzəvi xüsusiyyətlərini bir-bir kəşf edərək təkamül nəzəriyyəsi yalanını bir daha ifşa etmişdir. Bu canlılarda rast gəlinən hər xüsusiyyət Allahın gözlə görünməyən bir canlıda necə qüsursuz sənət meydana gətirdiyini kəşf etmək və bunu təqdir etmək üçün yol açacaqdır.</p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://planetimiz.org/2010/10/bakteriyalar-danisir/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>2</slash:comments>
		</item>
	</channel>
</rss>

